Galaktyczny wiatr wymyka się współczesnym modelom

30 marca 2023, 12:04

Z galaktyki NGC 253, położonej o 11,4 miliona lat świetlnych od nas, wieje wiatr o temperaturze milionów stopni. Każdego roku wywiewa on z centrum galaktyki gaz o masie dwukrotnie większej od masy Ziemi. Wiatr ten wzbogaca przestrzeń międzygwiezdną w materiał, z którego mogą powstać gwiazdy, planety oraz w składniki niezbędne do powstania życia.



Tajemniczy obiekt w układzie podwójnym może być czymś, czego astronomowie szukali od dawna

19 stycznia 2024, 13:01

W gromadzie kulistej NGC 1851 astronomowie zauważyli niespotykany układ podwójny, którego natury nie potrafią wyjaśnić. Przynajmniej jeden jego elementów jest prawdopodobnie pozostałością – chociaż nie bezpośrednio – masywnej gwiazdy, która zakończyła życie jako supernowa. Naukowcy przyjrzeli się nietypowemu układowi za pomocą radioteleskopu MeerKAT z Południowej Afryki i detektorów którymi dysponuje Instytut Radioastronomii im. Maxa Plancka. Odkryli słabe impulsy, dzięki którym odkryli naturę jednego z obiektów układu.


Zagadka czerwonych nadolbrzymów. JWST sfotografował gwiazdę progenitorową supernowej.

9 października 2025, 09:51

Naukowcy z Northwestern University są pierwszymi, którym udało się zaobserwować gwiazdę progenitorową supernowej w zakresie średniej podczerwieni. Obserwacje, dokonane za pomocą Teleskopu Webba w połączeniu z analizą archiwalnych obrazów z Teleskopu Hubble'a, dają nadzieję na rozwiązanie zagadki masywnych czerwonych nadolbrzymów. Astronomowie od dekad zastanawiają się, dlaczego masywne czerwone nadolbrzymy rzadko eksplodują, podczas gdy modele teoretyczne przewidują, że powinny one stanowić większość supernowych Typu II, powstających poprzez zapadnięcie się jądra masywnej gwiazdy.


NGC 1999

Teleskop Herschela zajrzy przez dziurę w kosmosie

12 maja 2010, 16:28

„Zawartość" naszego nieba wciąż nas zaskakuje. Astronomowie zdumieli się bardzo, kiedy orbitalny teleskop Herschela, zaprojektowany do obserwowania tworzących się gwiazd skierowany na spodziewaną gęstą chmurę pyłu pokazał tam... nic.


© Aarchiba

Sensacyjne odkrycie archeologiczne: najstarszy ślad ludzkiej stopy

21 sierpnia 2007, 10:16

Na pustyni na zachodzie Egiptu archeolodzy odnaleźli coś, co może być najstarszym śladem ludzkiej stopy. Jak poinformował sekretarz generalny Egipskiej Służby Starożytności (SCA) Zahi Hawass, ma on ok. 2 milionów lat.


Aspiryna© esrasu

Aspiryna pomaga prostacie?

20 listopada 2008, 20:41

Stosowanie aspiryny i innych niesteroidowych leków przeciwzapalnych znacznie obniża poziom jednego z tzw. markerów, czyli związków, których wysoki poziom odzwierciedla stadium rozwoju nowotworu. Trwają badania nad ustaleniem, czy oznacza to, że aspiryna poprawia stan chorych.


Jak porozmawiać z Obcym? Historia komunikacji z innymi światami

18 lutego 2026, 09:58

Ponad 50 lat temu, 16 listopada 1974 roku, wysłano słynną wiadomość z Arecibo – skierowany w przestrzeń kosmiczną przekaz radiowy, w którym zawarto podstawowe informacje o ludzkości i Ziemi. Jednak pomysły, jak skontaktować się z istotami pozaziemskimi zaczęły powstawać już na początku XIX wieku. A jeszcze wcześniej rozważano istnienie takich istot.Już Demokryt (V w. p.n.e.) i Epikur (IV w. p.n.e.) rozważali istnienie innych zamieszkanych światów. O takiej możliwości wspominali też Lukrecjusz czy Plutarch, a Lukian z Samosaty w II wieku napisał satyrę, w której mieszkańcy Księżyca i Słońca walczyli o prawo do kolonizacji Wenus.


Koncepcje komunikacji z cywilizacją pozaziemską powstawały już 200 lat temu

21 lutego 2026, 10:42

Ponad 50 lat temu, 16 listopada 1974 roku, wysłano słynną wiadomość z Arecibo – skierowany w przestrzeń kosmiczną przekaz radiowy, w którym zawarto podstawowe informacje o ludzkości i Ziemi. Jednak pomysły, jak skontaktować się z istotami pozaziemskimi zaczęły powstawać już na początku XIX wieku. A jeszcze wcześniej rozważano istnienie takich istot.


Zapraszamy na Anatomię głupoty według Richarda Hammonda

3 kwietnia 2014, 16:21

KopalniaWiedzy.pl i National Geographic Channel zapraszają na nowy cykl Anatomia głupoty według Richarda Hammonda, którego premierowy odcinek zostanie wyemitowany w poniedziałek, 7 kwietnia, o godz. 22:00, National Geographic Channel przeprowadzi analizę wybranych internetowych filmików, pokazujących najbardziej spektakularne przykłady wybitnie szalonych przedsięwzięć


Polacy badali Kokon Łabędzia – najpotężniejszy akcelerator galaktyki

16 marca 2021, 04:54

W samym sercu Łabędzia, jednego z najpiękniejszych gwiazdozbiorów letniego nieba, bije źródło cząstek promieniowania kosmicznego o dużych energiach: Kokon Łabędzia. Międzynarodowa grupa naukowców z obserwatorium HAWC zdobyła dowody wskazujące, że ta rozległa struktura astronomiczna jest najpotężniejszym z dotychczas poznanych naturalnych akceleratorów cząstek naszej galaktyki.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk